ABŞ və Avstraliyada aparılan yeni elmi tədqiqatlar çərçivəsində insan beyin hüceyrələrinin istifadə edildiyi bioloji sistemin məşhur Doom oyununu oynamağı öyrəndiyi açıqlanıb.
Bu qeyri-adi eksperiment həm elm aləmində böyük maraq doğurub, həm də etik və təhlükəsizlik məsələləri ilə bağlı müzakirələri yenidən gündəmə gətirib.
Beyin hüceyrələri oyunu necə oynayır?
Avstraliyada fəaliyyət göstərən Cortical Labs şirkəti tərəfindən həyata keçirilən təcrübədə təxminən 200 min insan beyin hüceyrəsi xüsusi şüşə çip üzərinə yerləşdirilib. Bu hüceyrələrə oyundakı vəziyyətlər siqnallar şəklində ötürülür və onlar cavab reaksiyası verərək oyunda hərəkətləri idarə edir.
Alimlərin sözlərinə görə, sistem əvvəlcə necə hərəkət etməyi bilməsə də, zamanla öyrənərək düşmənləri hədəf almağa başlayıb. Bu isə bioloji hüceyrələrin öyrənmə qabiliyyətinə malik olduğunu bir daha təsdiqləyir.
Paralel olaraq başqa təcrübə də aparılıb
ABŞ-da yerləşən Eon Systems şirkəti isə meyvə milçəyinin beynini rəqəmsal mühitdə modelləşdirərək virtual həşərat yaradıb. Bu “rəqəmsal milçək” heç bir əlavə təlim olmadan real milçək kimi davranış sərgiləyib.
Bu texnologiya təhlükəlidirmi?
Mütəxəssislər bildirirlər ki, hazırkı mərhələdə bu sistemlərin şüurlu olduğunu demək mümkün deyil. Lakin onların öyrənmə və qərarvermə qabiliyyəti gələcəkdə daha mürəkkəb texnologiyaların yaranmasına zəmin yarada bilər.
Araşdırmaçılar qeyd edir ki, bu tip texnologiyalar gələcəkdə tibb sahəsində – xüsusilə epilepsiya kimi xəstəliklərin öyrənilməsi və fərdi müalicə üsullarının hazırlanmasında istifadə oluna bilər.
Bununla yanaşı, bəzi ekspertlər bu inkişafların insan şüuru, yaddaşın dəyişdirilməsi və süni intellektin gələcəyi ilə bağlı ciddi etik suallar doğurduğunu vurğulayır.
Nəticə
Hazırda bu texnologiya daha çox elmi araşdırma mərhələsində olsa da, insan beyin hüceyrələrinin kompüter sistemləri ilə inteqrasiyası gələcəkdə həm tibbdə, həm də texnologiyada inqilabi dəyişikliklərə səbəb ola bilər. Lakin bununla yanaşı, təhlükəsizlik və etik məsələlərin də diqqətdə saxlanması zəruridir.
Mənbə: The Guardian