Bugun.tv xəbər verir ki, yeni kompüter simulyasiyaları Ayın əvvəllər düşünüldüyü kimi milyonlarla il ərzində deyil, Yerlə nəhəng göy cisminin toqquşmasından sonra cəmi bir neçə saat ərzində formalaşmış ola biləcəyini göstərib.
Southwest Research Institute alimlərinin apardığı araşdırmada təxminən 4,5 milyard il əvvəl Yerin Mars ölçüsündə “Theia” adlı göy cismi ilə toqquşması yenidən modelləşdirilib. Bu hadisə Ayın yaranmasını izah edən əsas elmi nəzəriyyələrdən biri hesab olunur.
Tədqiqatçılar əvvəlki modellərdən fərqli olaraq, toqquşan göy cisimlərinin daxili temperaturunu və süxurların dayanıqlığını da hesablamalara daxil ediblər. Məlum olub ki, planetlərin ilkin mərhələdə çox isti olması toqquşma zamanı maddənin necə parçalanmasına və kosmosa necə yayıldığına ciddi təsir göstərə bilər.
Simulyasiyaya əsasən, Theia Yerlə toqquşarkən hələ çox isti olubsa, zərbə nəticəsində yaranan maddə sürətlə kosmosa yayıla və sonradan Yerin ətrafında toplanaraq Ayı formalaşdıra bilər.
Əvvəlki modellər Ayın əvvəlcə yaranmış nəhəng dağıntı diskindən uzun müddət ərzində tədricən formalaşdığını irəli sürürdü. Yeni simulyasiyada isə bu prosesin təxminən beş saat ərzində baş verə biləcəyi göstərilib.
Alimlər hesab edirlər ki, yeni nəticələr Ayın fiziki və kimyəvi xüsusiyyətlərinin, eləcə də Yerin mantiyası ilə Ay arasındakı oxşarlıqların daha yaxşı başa düşülməsinə kömək edə bilər.
Bununla belə, tədqiqat Ayın dəqiq olaraq beş saata yarandığını qəti şəkildə sübut etmir. Beş saatlıq müddət yüksək dəqiqlikli simulyasiyanın ortaya qoyduğu mümkün formalaşma ssenarisidir. Gələcək araşdırmalar bu modelin Ayın real quruluşu ilə nə dərəcədə uyğun gəldiyini müəyyənləşdirəcək.
Mənbə: Trt.haber
