14 C
Baku
29 Noyabr 2025, 15:35
Dünya

Alimlər quşlarda “kompasın” yerini kəşf etdilər

Göyərçinlərdə Yer kürəsinin maqnit qütblərini hiss etməsinə imkan verən mexanizm kəşf edilib. Alimlər nəzəriyyəçilərin 100 ildən çox əvvəl proqnozlaşdırdığı bir mexanizmin mövcudluğunu eksperimental olaraq təsdiqləyiblər.

1882-ci ildə fransız təbiətşünası Kamil Viquier bir çox heyvanın Yer kürəsinin maqnit sahəsindən istifadə edərək uzun məsafələrə səyahət etdiyini irəli sürdü. Geniş tədqiqatlara baxmayaraq, elm adamları hələ də heyvanların maqnit sahələrini necə aşkar etdiyini, beynin hansı sahələrinin bu məlumatı emal etdiyini və bu duyğu sisteminin dəqiq harada yerləşdiyini anlaya bilməyiblər.

Viguier, maqnit qavrayışının daxili qulaqda kiçik elektrik cərəyanlarının generasiyası yolu ilə baş verə biləcəyini irəli sürdü. Bir əsrdən çox sonra Münhen Lüdviq Maksimilian Universitetinin neyrobioloqları bunu sübut edə biliblər. Nəticələr Science jurnalında dərc edilib.

Bir qrup alim göyərçinlərin beyinlərinin maqnit sahələrinə necə reaksiya verdiyini nümayiş etdirən bir təcrübə hazırladı. Onlar maqnit məlumatlarını emal edən ixtisaslaşmış neyron dövrələrini müəyyən etdilər. Daxili qulaq toxumasının genetik təhlili, köpəkbalıqlarında olanlara bənzər yüksək həssas elektrik sensorlarına malik hüceyrələri aşkar etdi və bu sensorlar onlara ovunu aşkar etməyə kömək edir.

Alimlərin fikrincə, bu hüceyrələr elektromaqnit induksiyasından istifadə edərək maqnit sahələrini aşkar etmək üçün ideal şəkildə uyğundur. Bu, göyərçinlərə simsiz telefon şarjının əsasını təşkil edən eyni fiziki prinsipdən istifadə edərək evlərinə yol tapmağa imkan verir, burada maqnit impulsu elektrik siqnalına çevrilir. Göyərçinlər üçün bu, təbii GPS kimi işləyir.

Tədqiqatçılar həmçinin vurğulayırlar ki, bu, təbiətdəki maqnit sahələrini qavramaq üçün yeganə strategiya deyil. Science Mail əvvəllər bəzi quş növlərinin bir-birinin mahnılarını başa düşə bildiyini də bildirmişdi.

Mənbə: mail.ru

Aynur Camal

Oxşar xəbərlər

Aİ Gürcüstanı araşdırmaya çağırır

Aynur Camal

Ginnesin Rekordlar Kitabına düşən ən bahalı kofenin qiyməti məlum oldu

Aynur Camal

Çin Tramp administrasiyasına meydan oxudu: Biz sona qədər mübarizə aparmağa hazırıq

Aynur Camal

Bu veb sayt təcrübənizi yaxşılaşdırmaq üçün kukilərdən istifadə edir. Güman edirik ki, bununla razısınız, lakin istəsəniz, imtina edə bilərsiniz. Qəbul edin Ətraflı Oxu