Qədim Misir mumiyalarının fərqli odun, ədviyyatlı və şirin qoxusu alimlər üçün yeni bir tədqiqat yolu açır. Bristol Universitetinin üzvi geokimyaçıları mumiyalara zərər verən ənənəvi metodlardan istifadə etmək əvəzinə, havaya buraxılan qoxu molekullarını “qoxuyaraq” təhlil edən yeni bir texnika hazırlayıblar.
Arxeoloqlar adətən mumiya nümunələrini bükülmüş hissələrdən kəsib məhlulda həll etməklə təhlil edirlər, lakin bu proses həm mumiyanın bütövlüyünü pozur, həm də bəzi molekulların parçalanmasına səbəb olur.
Yeni metod mumiyanı əhatə edən havada mövcud olan uçucu üzvi birləşmələri (VOC) nümunə götürür.
Bu, mumiyaya toxunmadan, sadəcə onun yaydığı qoxuları izləməklə istifadə olunan materialların müəyyən edilməsinə imkan verir.
Mumiyalama reseptləri zamanla dəyişib.
Avropa və İngiltərədəki muzeylərdə saxlanılan və eramızdan əvvəl 2000-ci illə eramızın 295-ci illəri arasında aparılan 19 mumiyanın tədqiqatları mumiyalama reseptlərinin zamanla necə təkamül etdiyini ortaya qoyub.
Erkən mərhələlər: Daha sadə heyvan və bitki yağlarından istifadə edilmişdir.
Proses davam etdi: Reseptlər daha mürəkkəbləşdi; qarışığa ardıc, şam və sidr kimi bitkilərdən əldə edilən bahalı yağlar, eləcə də arı mumu və bitum (qatran) əlavə edildi.
Tanışlıq üçün yeni bir vasitə.
Tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, müxtəlif tarixi dövrlərə aid mumiyaların qoxu tərkibi fərqlidir.
Bu, qoxu analizinin mumiyaların xronoloji təsnifatı üçün sürətli və dağıdıcı olmayan ilkin seçim metodu kimi istifadə edilə biləcəyini göstərir.
Görünür, mumiyalama materialları təkcə bədəni qorumaq üçün deyil, həm də ölümlə əlaqəli xoşagəlməz qoxuları gizlətmək və mikroblara qarşı müdafiə təmin etmək üçün seçilib.
Mənbə: Trt.haber