Bugun.tv xəbər verir ki, geoloqlar Yer kürəsinin uzaq keçmişdə indiyə qədər düşünüldüyündən daha sürətlə istiqamət dəyişdirdiyinə dair yeni sübutlar əldə ediblər.
Oslo Universitetinin alimləri müəyyən ediblər ki, son 320 milyon il ərzində Yer kürəsinin bərk təbəqəsi fırlanma oxuna nisbətən ən azı dörd dəfə sürətli şəkildə yerini dəyişib. Bu hadisə elmdə “qütblərin həqiqi yerdəyişməsi” adlanır. Araşdırmanın nəticələri Science jurnalında dərc olunub.
Qütblərin yerdəyişməsi necə baş verir?
Alimlərin izahına görə, bu proses zamanı Yer kürəsinin fırlanma oxu əsasən öz yerində qalır, Yer qabığı və mantiya isə ona nisbətən vahid şəkildə hərəkət edir. Nəticədə qitələr və coğrafi qütblər planetin səthində yeni enliklərə keçə bilir.
Tədqiqatçılar 320 milyon il ərzində qitələrin dənizlərlə örtülmə xəritələrini araşdırıblar. Onların fikrincə, okeanların səviyyəsində müəyyən istiqamətlər üzrə yaranan dəyişikliklər belə yerdəyişmələrin izlərini qoruyub.
Dörd fərqli dövr müəyyən edilib
Araşdırmada 200–190 milyon, 150–140 milyon, 100–90 milyon və 30–20 milyon il əvvəl baş vermiş dörd mümkün yerdəyişmə dövrü müəyyənləşdirilib.
Ən güclü sübutlar 150–140 milyon il əvvəl və 100–90 milyon il əvvəl baş vermiş hadisələrə aiddir. Həmin dövrlərdə Yer kürəsində dinozavrlar yaşayırdı.
Alimlər bildirirlər ki, bu hadisələr dəniz səviyyəsinə, iqlimə və planetdə həyatın inkişafına təsir göstərmiş ola bilər. Hazırda qütblərin yerdəyişməsi isə daha yavaş gedir və təxminən ildə 10 santimetr təşkil edir.
Mənbə: Hi-Tech Mail